{"id":29745,"date":"2026-11-09T01:21:54","date_gmt":"2026-11-09T00:21:54","guid":{"rendered":"https:\/\/balmontconseil.com\/lexique\/donation-residuelle\/"},"modified":"2026-11-09T01:25:00","modified_gmt":"2026-11-09T00:25:00","slug":"donation-residuelle","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/lexique\/donation-residuelle\/","title":{"rendered":"Donation r\u00e9siduelle : d\u00e9finition, libert\u00e9 du premier b\u00e9n\u00e9ficiaire et fiscalit\u00e9"},"content":{"rendered":"<div class=\"balmont-prod\">\n<style>#Content>.content_wrapper>.mfn-page-title{display:none!important}#Subheader{display:none!important}#Content{padding-top:0!important}.balmont-prod.balmont-prod{width:100vw;max-width:100vw;margin-left:calc(50% - 50vw);margin-right:calc(50% - 50vw);padding:0;background:#0E1113!important;color:#FFFFFF!important;font-size:16px;line-height:1.5;text-align:left;font-family:Inter,-apple-system,BlinkMacSystemFont,'Segoe UI',Roboto,Helvetica,Arial,sans-serif}.balmont-prod.balmont-prod *{box-sizing:border-box;color:inherit;font-family:inherit;text-align:inherit}.balmont-prod.balmont-prod a{color:inherit;text-decoration:none!important;border:0}.balmont-prod.balmont-prod p:empty{display:none}.balmont-prod.balmont-prod section{padding:80px 32px}.balmont-prod.balmont-prod .in{max-width:1200px;margin:0 auto}.balmont-prod.balmont-prod section.top{padding-top:160px}.balmont-prod.balmont-prod .alt{background:#12150F}.balmont-prod.balmont-prod .fil{font-size:12px;color:#8A8D82;margin:0 0 18px}.balmont-prod.balmont-prod .fil a:hover{color:#FFFFFF}.balmont-prod.balmont-prod .k{font-size:11px;font-weight:600;letter-spacing:.14em;text-transform:uppercase;color:#C8F020;margin:0 0 14px}.balmont-prod.balmont-prod h1{font-size:48px;line-height:1.1;letter-spacing:-.02em;font-weight:600;margin:0;max-width:22ch}.balmont-prod.balmont-prod h2{font-size:34px;line-height:1.15;letter-spacing:-.01em;font-weight:600;margin:0;max-width:26ch}.balmont-prod.balmont-prod .lede{font-size:17px;line-height:1.55;color:#B5B8AD;margin:20px 0 0;max-width:62ch}.balmont-prod.balmont-prod .grid3{display:grid;grid-template-columns:repeat(3,minmax(0,1fr));gap:16px;margin-top:32px}.balmont-prod.balmont-prod .grid2{display:grid;grid-template-columns:repeat(2,minmax(0,1fr));gap:16px;margin-top:32px}.balmont-prod.balmont-prod .stat{background:#16190F;border:1px solid rgba(255,255,255,.08);border-radius:12px;padding:22px}.balmont-prod.balmont-prod .stat .n{display:block;font-size:34px;font-weight:600;letter-spacing:-.02em;color:#C8F020;font-variant-numeric:tabular-nums}.balmont-prod.balmont-prod .stat .d{display:block;font-size:13.5px;line-height:1.5;color:#B5B8AD;margin-top:8px}.balmont-prod.balmont-prod .card{background:#0E1113;border:1px solid rgba(255,255,255,.08);border-radius:12px;padding:24px}.balmont-prod.balmont-prod .alt .card{background:#16190F}.balmont-prod.balmont-prod .card .t{display:block;font-size:18px;font-weight:600;line-height:1.3}.balmont-prod.balmont-prod .card p,.balmont-prod.balmont-prod .card .p{display:block;font-size:14.5px;line-height:1.6;color:#B5B8AD;margin:10px 0 0}.balmont-prod.balmont-prod .card b{color:#FFFFFF;font-weight:600}.balmont-prod.balmont-prod a.card{display:block;transition:border-color .15s}.balmont-prod.balmont-prod a.card:hover{border-color:rgba(200,240,32,.55)}.balmont-prod.balmont-prod .card .o{display:block;margin-top:14px;font-size:13.5px;font-weight:600;color:#C8F020}.balmont-prod.balmont-prod .tabw{overflow-x:auto;margin-top:28px}.balmont-prod.balmont-prod .tab{width:100%;max-width:880px;border-collapse:collapse;font-variant-numeric:tabular-nums}.balmont-prod.balmont-prod .tab tr,.balmont-prod.balmont-prod .tab th,.balmont-prod.balmont-prod .tab td{background:transparent!important;border-left:0;border-right:0;border-top:0}.balmont-prod.balmont-prod .tab th,.balmont-prod.balmont-prod .tab td{padding:14px 12px;border-bottom:1px solid rgba(255,255,255,.08);font-size:15px;vertical-align:top}.balmont-prod.balmont-prod .tab th{font-size:12px;font-weight:600;letter-spacing:.08em;text-transform:uppercase;color:#8A8D82}.balmont-prod.balmont-prod .tab td.r,.balmont-prod.balmont-prod .tab th.r{text-align:right}.balmont-prod.balmont-prod .tab.large{min-width:720px}.balmont-prod.balmont-prod .tab td.g{color:#C8F020;font-weight:600}.balmont-prod.balmont-prod .note{font-size:13px;color:#8A8D82;margin:14px 0 0;max-width:72ch}.balmont-prod.balmont-prod .ctas{display:flex;flex-wrap:wrap;gap:12px;margin-top:26px}.balmont-prod.balmont-prod .final .ctas{justify-content:center}.balmont-prod.balmont-prod .btn{display:inline-flex;align-items:center;background:#C8F020;color:#0E1113!important;font-weight:600;font-size:14.5px;border-radius:8px;padding:13px 22px}.balmont-prod.balmont-prod .btn2{display:inline-flex;align-items:center;background:#16190F;color:#FFFFFF!important;font-weight:600;font-size:14.5px;border-radius:8px;padding:12px 21px;border:1px solid rgba(255,255,255,.12)}.balmont-prod.balmont-prod .faq{margin-top:28px;border-top:1px solid rgba(255,255,255,.08)}.balmont-prod.balmont-prod details{border-bottom:1px solid rgba(255,255,255,.08)}.balmont-prod.balmont-prod summary{list-style:none;cursor:pointer;display:flex;justify-content:space-between;gap:24px;padding:20px 0;font-size:17px;font-weight:500}.balmont-prod.balmont-prod summary::-webkit-details-marker{display:none}.balmont-prod.balmont-prod summary:after{content:\"+\";color:#C8F020;font-size:20px;line-height:1}.balmont-prod.balmont-prod details[open] summary:after{content:\"\u2212\"}.balmont-prod.balmont-prod .rep{padding:0 0 22px;max-width:78ch}.balmont-prod.balmont-prod .rep p{font-size:15px;line-height:1.6;color:#B5B8AD;margin:0 0 10px}.balmont-prod.balmont-prod .rep b{color:#FFFFFF;font-weight:600}.balmont-prod.balmont-prod .final{text-align:center;padding:88px 32px}.balmont-prod.balmont-prod .final h2{margin:0 auto;max-width:24ch;text-align:center;font-size:40px}@media (max-width:1024px){.balmont-prod.balmont-prod section{padding:60px 24px}.balmont-prod.balmont-prod section.top{padding-top:130px}.balmont-prod.balmont-prod h1{font-size:40px}.balmont-prod.balmont-prod .grid3,.balmont-prod.balmont-prod .grid2{grid-template-columns:1fr}}@media (max-width:640px){.balmont-prod.balmont-prod section{padding:44px 16px}.balmont-prod.balmont-prod section.top{padding-top:100px}.balmont-prod.balmont-prod h1{font-size:30px}.balmont-prod.balmont-prod h2,.balmont-prod.balmont-prod .final h2{font-size:25px}.balmont-prod.balmont-prod .stat .n{font-size:28px}.balmont-prod.balmont-prod summary{font-size:15.5px}.balmont-prod.balmont-prod .ctas{flex-direction:column;align-items:stretch}.balmont-prod.balmont-prod .btn,.balmont-prod.balmont-prod .btn2{justify-content:center}.balmont-prod.balmont-prod .tab th,.balmont-prod.balmont-prod .tab td{padding:12px 6px;font-size:14px}}<\/style>\n<style>\n.balmont-prod.balmont-prod section.art-s{padding:56px 32px 24px!important}\n.balmont-prod.balmont-prod section.art-top{padding:150px 32px 28px!important}\n.balmont-prod.balmont-prod section.art-alt{padding:56px 32px!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .prose{max-width:800px;margin:0!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .prose>*:first-child{margin-top:0!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .prose h2{font-size:32px!important;line-height:1.15!important;letter-spacing:-.02em!important;margin:48px 0 16px!important;max-width:none!important;font-weight:700!important;color:#111311!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .prose h3{font-size:22px!important;line-height:1.3!important;margin:30px 0 10px!important;font-weight:650!important;color:#111311!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .prose p{font-size:17.5px!important;line-height:1.7!important;color:#3F443B!important;margin:0 0 16px!important;max-width:none!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .prose ul,.balmont-prod.balmont-prod .prose ol{margin:0 0 18px!important;padding-left:22px!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .prose li{font-size:17.5px!important;line-height:1.65!important;color:#3F443B!important;margin:0 0 8px!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .prose strong{color:#111311!important;font-weight:650!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .prose a,.balmont-prod.balmont-prod .src a{color:#3F5200!important;text-decoration:underline!important;text-underline-offset:3px;text-decoration-color:rgba(63,82,0,.4)!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .prose blockquote{margin:0 0 18px;padding:2px 0 2px 18px;border-left:3px solid #C8F020}\n.balmont-prod.balmont-prod .tw{overflow-x:auto;margin:8px 0 26px;border:1px solid rgba(17,19,17,.12);border-radius:14px;background:#FFFFFF}\n.balmont-prod.balmont-prod .tw table{width:100%;border-collapse:collapse;min-width:600px;margin:0}\n.balmont-prod.balmont-prod .tw th{background:#111311!important;color:#C8F020!important;font-size:12px!important;letter-spacing:.05em;text-transform:uppercase;text-align:left!important;font-weight:600!important;padding:13px 14px!important;border:0!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .tw td{font-size:14.5px!important;line-height:1.55!important;color:#2B2F28!important;padding:12px 14px!important;border:0!important;border-bottom:1px solid rgba(17,19,17,.08)!important;vertical-align:top;text-align:left!important;background:transparent!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .tw tr:last-child td{border-bottom:0!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .byline{font-size:14.5px!important;line-height:1.55!important;color:#6A6F64!important;margin:22px 0 0!important;max-width:70ch!important;font-style:italic}\n.balmont-prod.balmont-prod .art-top h1{font-size:clamp(34px,4.6vw,58px)!important;line-height:1.05!important;max-width:20ch!important;letter-spacing:-.03em!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .art-alt .k{margin-bottom:6px}\n.balmont-prod.balmont-prod .faq summary{font-size:18px!important;font-weight:600!important;padding:20px 0!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .rep p{font-size:16.5px!important;line-height:1.65!important;color:#3F443B!important;margin:0 0 10px!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .rep ul{margin:0 0 12px;padding-left:20px}\n.balmont-prod.balmont-prod .rep li{font-size:16.5px;line-height:1.6;color:#3F443B;margin:0 0 6px}\n.balmont-prod.balmont-prod .sign{background:#FFFFFF;border:1px solid rgba(17,19,17,.12);border-radius:14px;padding:22px 24px;margin:26px 0 0;max-width:640px}\n.balmont-prod.balmont-prod .sign p{margin:0!important;font-size:15px!important;line-height:1.6!important;color:#4A4F46!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .sign p b{display:block;color:#111311;font-size:18px;margin-bottom:4px}\n.balmont-prod.balmont-prod .cta-t h2{font-size:32px!important;line-height:1.15!important;max-width:24ch!important;margin:0 0 14px!important;letter-spacing:-.02em!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .cta-t p{font-size:17.5px!important;line-height:1.65!important;color:#3F443B!important;max-width:68ch!important;margin:0 0 14px!important}\n.balmont-prod.balmont-prod .cta-t .ctas{display:flex;flex-wrap:wrap;gap:12px;margin-top:26px}\n.balmont-prod.balmont-prod .src ul{list-style:none;padding:0;margin:18px 0 0}\n.balmont-prod.balmont-prod .src li{font-size:13.5px;line-height:1.55;color:#4A4F46;margin:0 0 10px;word-break:break-word}\n@media (max-width:1024px){.balmont-prod.balmont-prod section.art-top{padding-top:120px!important}.balmont-prod.balmont-prod .prose h2,.balmont-prod.balmont-prod .cta-t h2{font-size:27px!important}}\n@media (max-width:640px){.balmont-prod.balmont-prod section.art-s,.balmont-prod.balmont-prod section.art-alt{padding:40px 18px 16px!important}.balmont-prod.balmont-prod section.art-top{padding:96px 18px 20px!important}.balmont-prod.balmont-prod .prose h2,.balmont-prod.balmont-prod .cta-t h2{font-size:24px!important;margin-top:36px!important}.balmont-prod.balmont-prod .prose p,.balmont-prod.balmont-prod .prose li,.balmont-prod.balmont-prod .cta-t p{font-size:16.5px!important}.balmont-prod.balmont-prod .sign{padding:18px}}\n<\/style>\n<section class=\"top art-top\">\n<div class=\"in\">\n<p class=\"fil\"><a href=\"\/\">Accueil<\/a> \/ <a href=\"\/lexique\/\">Lexique<\/a> \/ Donation r\u00e9siduelle<\/p>\n<p class=\"k\">Lexique \u00b7 Transmission<\/p>\n<h1>Donation r\u00e9siduelle : d\u00e9finition, libert\u00e9 du premier b\u00e9n\u00e9ficiaire et fiscalit\u00e9<\/h1>\n<p class=\"byline\">R\u00e9dig\u00e9 par Alexis Sagnier, fondateur de Balmont Conseil (Lyon). Publi\u00e9 le 9 novembre 2026.<\/p>\n<\/div>\n<\/section>\n<section class=\"art-s\">\n<div class=\"in\">\n<div class=\"prose\">\n<p>La donation r\u00e9siduelle transmet un bien \u00e0 un premier gratifi\u00e9 qui n&rsquo;a <strong>pas l&rsquo;obligation de le conserver<\/strong> : \u00e0 son d\u00e9c\u00e8s, ce qui en subsiste revient au second gratifi\u00e9 d\u00e9sign\u00e9 par le donateur. Elle est r\u00e9gie par les articles 1057 \u00e0 1061 du code civil et peut aussi prendre la forme d&rsquo;un legs r\u00e9siduel.<\/p>\n<h2>Comment \u00e7a marche<\/h2>\n<p>Le premier gratifi\u00e9 peut vendre le bien ou le consommer de son vivant. L&rsquo;article 1059 du code civil lui interdit toutefois d&rsquo;en disposer par testament, et le donateur peut lui interdire de le donner. La transmission au second gratifi\u00e9 porte sur \u00ab le reste \u00bb : le bien lui-m\u00eame s&rsquo;il est toujours l\u00e0, sinon rien.<\/p>\n<table>\n<tr>\n<th>Crit\u00e8re<\/th>\n<th>Donation graduelle<\/th>\n<th>Donation r\u00e9siduelle<\/th>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Obligation de conserver<\/td>\n<td>Oui<\/td>\n<td>Non<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Vente possible par le 1er gratifi\u00e9<\/td>\n<td>Non<\/td>\n<td>Oui<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Ce que re\u00e7oit le 2e gratifi\u00e9<\/td>\n<td>Le bien<\/td>\n<td>Ce qui subsiste<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Forme<\/td>\n<td>Acte notari\u00e9<\/td>\n<td>Acte notari\u00e9<\/td>\n<\/tr>\n<\/table>\n<h2>Exemple concret<\/h2>\n<p>Une femme sans enfant l\u00e8gue son portefeuille \u00e0 son compagnon pacs\u00e9, \u00e0 charge de laisser ce qui en restera \u00e0 sa ni\u00e8ce. Le compagnon peut vivre des titres toute sa vie ; s&rsquo;il en reste 150 000 \u20ac \u00e0 son d\u00e9c\u00e8s, la ni\u00e8ce les re\u00e7oit.<\/p>\n<h2>Points de vigilance<\/h2>\n<ul>\n<li>Le second gratifi\u00e9 n&rsquo;a aucune garantie de recevoir quoi que ce soit.<\/li>\n<li>Les droits du second gratifi\u00e9 d\u00e9pendent de son lien avec le donateur initial et tiennent compte des droits d\u00e9j\u00e0 pay\u00e9s.<\/li>\n<li>R\u00e9diger avec pr\u00e9cision l&rsquo;interdiction \u00e9ventuelle de donner, pour \u00e9viter un contournement.<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/section>\n<section class=\"art-s rel-maillage\">\n<div class=\"in\">\n<div class=\"prose\">\n<h2>D\u00e9finitions li\u00e9es \u00e0 Donation r\u00e9siduelle<\/h2>\n<\/div>\n<div class=\"grid3\"><a class=\"card\" href=\"\/lexique\/donation-graduelle\/\"><span class=\"t\">Donation graduelle<\/span><span class=\"p\">D\u00e9finition, m\u00e9canisme et points cl\u00e9s.<\/span><span class=\"o\">Lire<\/span><\/a><a class=\"card\" href=\"\/lexique\/legs-a-titre-universel\/\"><span class=\"t\">Legs \u00e0 titre universel<\/span><span class=\"p\">D\u00e9finition, m\u00e9canisme et points cl\u00e9s.<\/span><span class=\"o\">Lire<\/span><\/a><a class=\"card\" href=\"\/ressources\/glossaire-patrimonial\/reserve-hereditaire\/\"><span class=\"t\">R\u00e9serve h\u00e9r\u00e9ditaire<\/span><span class=\"p\">D\u00e9finition, m\u00e9canisme et points cl\u00e9s.<\/span><span class=\"o\">Lire<\/span><\/a><a class=\"card\" href=\"\/lexique\/partenaire-pacse\/\"><span class=\"t\">Partenaire pacs\u00e9<\/span><span class=\"p\">D\u00e9finition, m\u00e9canisme et points cl\u00e9s.<\/span><span class=\"o\">Lire<\/span><\/a><a class=\"card\" href=\"\/lexique\/bareme-des-droits-de-donation\/\"><span class=\"t\">Bar\u00e8me des droits de donation<\/span><span class=\"p\">D\u00e9finition, m\u00e9canisme et points cl\u00e9s.<\/span><span class=\"o\">Lire<\/span><\/a><a class=\"card\" href=\"\/lexique\/succession-testamentaire\/\"><span class=\"t\">Succession testamentaire<\/span><span class=\"p\">D\u00e9finition, m\u00e9canisme et points cl\u00e9s.<\/span><span class=\"o\">Lire<\/span><\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/section>\n<section class=\"art-s\">\n<div class=\"in cta-t\">\n<h2>Cette notion concerne votre patrimoine ?<\/h2>\n<p>Vous vous demandez ce que cette notion change pour votre situation ? Prenez rendez-vous avec Balmont Conseil, cabinet de gestion de patrimoine install\u00e9 \u00e0 Lyon depuis bient\u00f4t 14 ans, pour en parler avec un conseiller.<\/p>\n<div class=\"sign\">\n<p><b>Alexis Sagnier<\/b>Fondateur de Balmont Conseil, Lyon<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"ctas\"><a class=\"btn\" href=\"https:\/\/app.balmontconseil.com\/rdv?utm_source=balmontconseil.com&amp;utm_medium=lexique&amp;utm_content=donation-residuelle\">Prendre rendez-vous<\/a><a class=\"btn2\" href=\"\/lexique\/\">Tout le lexique<\/a><\/div>\n<\/div>\n<\/section>\n<section class=\"alt art-alt\">\n<div class=\"in\">\n<p class=\"k\">Questions fr\u00e9quentes<\/p>\n<div class=\"faq\">\n<details>\n<summary>Le premier b\u00e9n\u00e9ficiaire peut-il l\u00e9guer le bien par testament ?<\/summary>\n<div class=\"rep\">\n<p>Non, l&#x27;article 1059 du code civil l&#x27;interdit dans une lib\u00e9ralit\u00e9 r\u00e9siduelle.<\/p>\n<\/div>\n<\/details>\n<details>\n<summary>Le second b\u00e9n\u00e9ficiaire est-il s\u00fbr de recevoir le bien ?<\/summary>\n<div class=\"rep\">\n<p>Non : il ne re\u00e7oit que ce qui subsiste au d\u00e9c\u00e8s du premier gratifi\u00e9.<\/p>\n<\/div>\n<\/details>\n<details>\n<summary>Quelle diff\u00e9rence avec la donation graduelle ?<\/summary>\n<div class=\"rep\">\n<p>Dans la donation graduelle, le premier gratifi\u00e9 doit conserver le bien ; dans la r\u00e9siduelle, il peut en disposer de son vivant.<\/p>\n<\/div>\n<\/details>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/section>\n<section class=\"alt src art-alt\">\n<div class=\"in\">\n<p class=\"k\">Source officielle<\/p>\n<p>articles 1057 \u00e0 1061 du code civil ; fiche service-public.gouv.fr F16235<\/p>\n<\/div>\n<\/section>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Accueil \/ Lexique \/ Donation r\u00e9siduelle Lexique \u00b7 Transmission Donation r\u00e9siduelle : d\u00e9finition, libert\u00e9 du premier b\u00e9n\u00e9ficiaire et fiscalit\u00e9 R\u00e9dig\u00e9 par Alexis Sagnier, fondateur de Balmont Conseil (Lyon). Publi\u00e9 le 9 novembre<span class=\"excerpt-hellip\"> [\u2026]<\/span><\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"parent":11005,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"mfn-post-hide-title":"","footnotes":""},"class_list":["post-29745","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/29745","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29745"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/29745\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29783,"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/29745\/revisions\/29783"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/11005"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29745"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}