{"id":23444,"date":"2026-11-08T13:37:54","date_gmt":"2026-11-08T12:37:54","guid":{"rendered":"https:\/\/balmontconseil.com\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/pensions-retraite\/"},"modified":"2026-11-09T00:59:15","modified_gmt":"2026-11-08T23:59:15","slug":"pensions-retraite","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/pensions-retraite\/","title":{"rendered":"Retrait\u00e9 dans l\u2019archipel ou en m\u00e9tropole\u00a0: qui impose votre pension\u00a0? L\u2019article 17 de la convention avec Saint-Pierre-et-Miquelon"},"content":{"rendered":"<style>@import url('https:\/\/fonts.googleapis.com\/css2?family=Inter:wght@400;500;600&family=Geist+Mono:wght@500&display=swap');#Content>.content_wrapper>.mfn-page-title{display:none!important}#Subheader{display:none!important}#Content{padding-top:0!important}#Content .section_wrapper{max-width:none;padding:0}html,body{overflow-x:clip}#bcv,#bcv :where(*:not(svg,svg *)){all:revert;box-sizing:border-box}#bcv{--bg:#F6F5F1;--card:#FFFFFF;--border:#E4E2DA;--text:#111311;--muted:#5B615E;--dim:#8A908C;--lime:#C8F020;--dark:#0B1317;--limed:#E6FF2A;--dtext:#F2F5F4;--dmuted:#8FA3AD;--dborder:#2B3B45}#bcv *{box-sizing:border-box}#bcv{-webkit-text-size-adjust:100%}#bcv{margin:0;background:var(--bg);color:var(--text);font-family:Inter,system-ui,-apple-system,\"Segoe UI\",Helvetica,Arial,sans-serif;font-size:15px;line-height:1.55;-webkit-font-smoothing:antialiased}#bcv a{color:inherit}#bcv .mono{font-family:\"Geist Mono\",ui-monospace,SFMono-Regular,Menlo,monospace;font-size:10px;letter-spacing:.08em;text-transform:uppercase;font-weight:500}#bcv .hd{display:flex;align-items:center;justify-content:space-between;gap:16px;padding:18px max(20px,env(safe-area-inset-left));border-bottom:1px solid var(--border);background:var(--bg)}#bcv .hd .logo{font-weight:600;letter-spacing:.06em;text-decoration:none;font-size:17px}#bcv .hd nav{display:flex;gap:22px;font-size:14px}#bcv .hd nav a{text-decoration:none;color:var(--text)}#bcv .hd .cta{background:var(--lime);color:var(--dark);text-decoration:none;font-weight:600;font-size:14px;padding:10px 18px;border-radius:999px;white-space:nowrap}#bcv .wrap{max-width:1200px;margin:0 auto;padding:28px 20px 60px}#bcv .crumbs{font-size:13px;color:var(--muted);margin:0 0 28px}#bcv .crumbs a{color:var(--muted);text-decoration:none}#bcv .crumbs a:hover{text-decoration:underline}#bcv .grid{display:grid;grid-template-columns:minmax(0,1fr) 360px;gap:60px;align-items:start}#bcv .main{min-width:0;max-width:720px}#bcv .meta{display:flex;flex-wrap:wrap;align-items:center;gap:12px;margin:0 0 18px}#bcv .pill{display:inline-block;background:var(--dark);color:var(--limed);padding:6px 10px;border-radius:4px}#bcv .metaline{font-family:\"Geist Mono\",ui-monospace,Menlo,monospace;font-size:11px;letter-spacing:.02em;color:var(--muted)}#bcv h1{font-size:44px;line-height:1.1;letter-spacing:-.025em;font-weight:600;margin:0 0 16px;text-wrap:balance}#bcv .lead{font-size:18px;line-height:1.5;color:var(--muted);margin:0 0 18px}#bcv .tags{display:flex;flex-wrap:wrap;gap:8px;margin:0 0 28px}#bcv .tag{font-size:12px;font-weight:500;background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:999px;padding:6px 12px;text-decoration:none}#bcv .card{background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:14px;padding:20px 22px}#bcv .bref{margin:0 0 32px}#bcv .bref .mono{color:var(--muted);display:block;margin-bottom:14px}#bcv .bref ul{list-style:none;margin:0;padding:0;display:grid;gap:14px}#bcv .bref li{display:flex;gap:12px;align-items:flex-start;font-size:15px;line-height:1.5}#bcv .bref li::before{content:\"\u2713\";flex:0 0 20px;width:20px;height:20px;border-radius:50%;background:var(--lime);color:var(--dark);font-size:11px;font-weight:700;display:inline-flex;align-items:center;justify-content:center;margin-top:2px}#bcv h2{font-size:22px;line-height:1.25;letter-spacing:-.015em;font-weight:600;margin:28px 0 10px}#bcv .main p{margin:0 0 14px;font-size:16px;line-height:1.6}#bcv .dark{background:var(--dark);color:var(--dtext);border-radius:16px;padding:26px 24px;margin:30px 0 34px}#bcv .dark .mono{color:var(--limed);display:block;margin-bottom:14px}#bcv .dark p{color:var(--dtext);font-size:16px;line-height:1.6;margin:0 0 18px}#bcv .btn{display:inline-flex;align-items:center;gap:8px;background:var(--limed);color:var(--dark);font-weight:600;font-size:15px;padding:13px 22px;border-radius:999px;text-decoration:none;line-height:1}#bcv .btn svg{width:16px;height:16px}#bcv .btn.ghost{background:transparent;color:var(--dtext);border:1px solid var(--dborder)}#bcv .dark .note{font-size:12px;color:var(--dmuted);margin-left:14px}#bcv .textes{display:grid;grid-template-columns:1fr 1fr;gap:12px;margin:0 0 34px}#bcv .textes .t{background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:10px;padding:14px 16px}#bcv .textes .t b{display:block;font-weight:500;font-size:14px;margin-bottom:4px}#bcv .textes .t span{font-size:13px;color:var(--muted);line-height:1.45}#bcv .quote{display:flex;gap:14px;background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:10px;padding:16px 16px 16px 0;margin:0 0 12px;font-size:14px;line-height:1.55}#bcv .quote::before{content:\"\";flex:0 0 3px;background:var(--lime);border-radius:0 2px 2px 0}#bcv details{margin:20px 0 24px;background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:10px}#bcv summary{cursor:pointer;padding:16px;font-weight:500;font-size:14px;list-style:none;display:flex;justify-content:space-between;align-items:center}#bcv summary::-webkit-details-marker{display:none}#bcv summary::after{content:\"\u2304\";color:var(--muted);font-size:16px}#bcv details[open] summary::after{content:\"\u2303\"}#bcv pre.texte{white-space:pre-wrap;font-family:inherit;font-size:14px;line-height:1.55;padding:0 16px 16px;margin:0;max-height:70vh;overflow:auto;color:var(--text)}#bcv .source{font-size:11px;line-height:1.5;color:var(--dim);margin:12px 0 0}#bcv .side{display:grid;gap:16px;position:sticky;top:20px}#bcv .side .ctacard{background:var(--dark);color:var(--dtext);border-radius:16px;padding:24px 22px}#bcv .side .ctacard .mono{color:var(--limed);display:block;margin-bottom:12px}#bcv .side .ctacard h3{font-size:18px;line-height:1.3;letter-spacing:-.01em;font-weight:600;margin:0 0 16px}#bcv .who{display:flex;gap:12px;align-items:center;margin:0 0 16px}#bcv .who img{width:44px;height:44px;border-radius:50%;object-fit:cover;background:#1C2B35}#bcv .who b{display:block;font-weight:500;font-size:14px}#bcv .who span{font-size:12px;line-height:1.4;color:var(--dmuted)}#bcv .side .btn{display:flex;justify-content:center;margin-bottom:10px}#bcv .side .trust{font-size:12px;line-height:1.4;color:var(--dmuted);margin:14px 0 0}#bcv .side .diag{display:flex;align-items:center;gap:12px;background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:12px;padding:14px 16px;text-decoration:none}#bcv .side .diag b{display:block;font-weight:500;font-size:14px}#bcv .side .diag span{font-size:12px;color:var(--muted);line-height:1.4}#bcv .side .diag i{margin-left:auto;font-style:normal;color:var(--muted)}#bcv .side .card .mono{color:var(--muted);display:block;margin-bottom:12px}#bcv .side .rel{display:grid;gap:14px}#bcv .side .rel a{text-decoration:none;font-weight:500;font-size:14px;line-height:1.4;display:block}#bcv .side .rel small{display:block;font-size:12px;color:var(--muted);font-weight:400;margin-top:2px}#bcv .side .more{display:grid;gap:10px}#bcv .side .more a{font-size:14px;line-height:1.4;text-decoration:none}#bcv .brouillon{background:#FFF4CC;border:1px solid #EAD27A;padding:10px 14px;border-radius:8px;font-size:13px;margin:0 0 20px}#bcv footer{font-size:12px;color:var(--muted);text-align:center;padding:24px 20px;border-top:1px solid var(--border)}#bcv footer a{color:var(--muted)}#bcv .list{display:grid;gap:12px;margin:24px 0 0;padding:0;list-style:none}#bcv .list li{background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:12px;padding:16px 18px}#bcv .list a{text-decoration:none;font-weight:500;font-size:16px;line-height:1.35}#bcv .list small{display:block;color:var(--muted);font-size:12px;margin-top:6px}#bcv .list p{font-size:14px;color:var(--muted);margin:8px 0 0}@media(max-width:980px){#bcv .grid{grid-template-columns:1fr;gap:28px}#bcv .side{position:static}#bcv .hd nav{display:none}#bcv h1{font-size:34px}}@media(max-width:600px){#bcv .wrap{padding:16px 20px 40px}#bcv h1{font-size:28px;letter-spacing:-.02em}#bcv .lead{font-size:16px}#bcv .textes{grid-template-columns:1fr}#bcv .dark{padding:22px 20px}#bcv .dark .note{display:block;margin:10px 0 0}#bcv .hd .cta{display:none}#bcv .card{padding:18px}#bcv .side .ctacard{padding:22px 20px}}#bcv .main p.source{font-size:11px;line-height:1.5;color:var(--dim)}#bcv .cover{position:relative;border-radius:16px;overflow:hidden;margin:6px 0 6px;aspect-ratio:776\/300;background:var(--dark)}#bcv .cover img{width:100%;height:100%;object-fit:cover;display:block}#bcv .cover::after{content:\"\";position:absolute;inset:0;background:linear-gradient(180deg,rgba(11,19,23,0) 35%,rgba(11,19,23,.78))}#bcv .cover .cap{position:absolute;left:24px;bottom:22px;z-index:1;display:grid;gap:8px;justify-items:start}#bcv .cover .chip{background:var(--lime);color:var(--dark);border-radius:999px;padding:5px 10px}#bcv .cover b{color:#fff;font-size:20px;font-weight:600}#bcv .cover.typo{aspect-ratio:auto;display:flex;align-items:center;justify-content:space-between;gap:24px;padding:28px 28px;background:radial-gradient(120% 140% at 100% 0%,#1C2B35 0%,var(--dark) 60%)}#bcv .cover.typo .facts{display:flex;gap:22px;flex-wrap:wrap;margin-top:6px}#bcv .cover.typo .facts span{font-size:13px;color:var(--dmuted)}#bcv .cover.typo .facts b{display:block;font-size:14px;color:#fff;font-weight:500}#bcv .cover.typo::after{display:none}#bcv .cover.typo .big{flex:0 0 auto;font-size:96px;line-height:.9;font-weight:600;letter-spacing:-.04em;color:var(--limed)}#bcv .cover.typo .big small{display:block;font-family:\"Geist Mono\",monospace;font-size:11px;letter-spacing:.08em;color:var(--dmuted);text-transform:uppercase;margin-bottom:6px}#bcv .cover.typo .cap{position:static}#bcv .main p.credit,#bcv .credit{font-size:11px;color:var(--dim);margin:0 0 26px}#bcv .qt{background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:14px;overflow:hidden;margin:0 0 10px}#bcv .qt .r{display:grid;grid-template-columns:minmax(0,1fr) 220px 120px;gap:16px;align-items:center;padding:14px 20px;border-top:1px solid #EFEEE9;font-size:15px;line-height:1.45}#bcv .qt .r.h{background:#EFEEE9;border-top:0;color:var(--muted);padding:12px 20px;font-size:10px}#bcv .qt .etat{justify-self:start;font-size:13px;font-weight:500;border-radius:999px;padding:6px 12px;background:var(--lime);color:var(--dark);line-height:1.3}#bcv .qt .etat.fr{background:var(--dark);color:var(--limed)}#bcv .qt .ref{font-family:\"Geist Mono\",ui-monospace,Menlo,monospace;font-size:12px;color:var(--muted)}#bcv .main p.note2,#bcv .note2{font-size:13px;color:var(--muted);line-height:1.5;margin:0 0 30px}#bcv .cit{display:flex;gap:14px;background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:12px;padding:16px 18px 16px 0;margin:0 0 12px}#bcv .cit::before{content:\"\";flex:0 0 3px;background:var(--lime);border-radius:0 2px 2px 0}#bcv .cit .mono{color:var(--muted);display:block;margin-bottom:8px}#bcv .cit p{margin:0!important;font-size:15px!important;line-height:1.6!important}#bcv .steps{background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:14px;padding:6px 20px;margin:0 0 30px;list-style:none}#bcv .steps li{display:flex;gap:16px;align-items:center;padding:14px 0;border-top:1px solid #EFEEE9}#bcv .steps li:first-child{border-top:0}#bcv .steps .n{flex:0 0 32px;height:32px;border-radius:50%;background:#EFEEE9;display:flex;align-items:center;justify-content:center;font-family:\"Geist Mono\",monospace;font-size:13px}#bcv .steps li:first-child .n{background:var(--dark);color:var(--limed)}#bcv .steps b{display:block;font-weight:500;font-size:15px}#bcv .steps span{font-size:14px;color:var(--muted);line-height:1.45}#bcv .decs{display:grid;grid-template-columns:repeat(3,minmax(0,1fr));gap:12px;margin:0 0 12px}#bcv .dec{background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:12px;padding:16px;text-decoration:none;display:flex;flex-direction:column;gap:10px}#bcv .dec .h{display:flex;gap:8px;align-items:center;flex-wrap:wrap}#bcv .dec .h .pill{padding:3px 7px;border-radius:5px}#bcv .dec .h small{font-family:\"Geist Mono\",monospace;font-size:11px;color:var(--muted)}#bcv .dec p{margin:0!important;font-size:14px!important;line-height:1.5!important}#bcv .dec i{font-style:normal;font-weight:500;font-size:13px;margin-top:auto}#bcv .lnk{display:inline-block;font-weight:500;text-decoration:none;margin:4px 0 30px}#bcv .cv{margin:0 0 34px}#bcv .cv h3{font-size:19px;line-height:1.35;font-weight:600;margin:0 0 16px}#bcv .yn{display:flex;gap:10px;margin:0 0 14px}#bcv .yn a,#bcv .yn button{font:inherit;font-weight:500;font-size:15px;border-radius:999px;padding:12px 28px;cursor:pointer;text-decoration:none;border:1px solid var(--text);background:#fff;color:var(--text)}#bcv .yn a.oui{background:var(--limed);border-color:var(--limed);color:var(--dark)}#bcv .cv .non{display:none;flex-wrap:wrap;gap:8px}#bcv .cv.open .non{display:flex}#bcv .cv .non a{font-size:13px;background:var(--bg);border:1px solid var(--border);border-radius:999px;padding:6px 12px;text-decoration:none}#bcv .agrid{display:grid;grid-template-columns:repeat(3,minmax(0,1fr));gap:10px;margin:0 0 34px}#bcv .agrid a{background:var(--card);border:1px solid var(--border);border-radius:10px;padding:12px 14px;text-decoration:none;display:grid;gap:2px}#bcv .agrid a small{font-family:\"Geist Mono\",monospace;font-size:11px;color:var(--muted)}#bcv .agrid a b{font-weight:500;font-size:14px}#bcv .agrid a.cur{background:var(--dark);border-color:var(--dark)}#bcv .agrid a.cur small{color:var(--limed)}#bcv .agrid a.cur b{color:#fff}#bcv .faq details{margin:0 0 10px}#bcv .faq details p{padding:0 16px 16px;margin:0!important;font-size:15px!important;color:var(--muted)}#bcv .sticky{display:none}#bcv .hub .list li{display:flex;justify-content:space-between;gap:16px;align-items:center}@media(max-width:980px){#bcv .decs{grid-template-columns:1fr}#bcv .qt .r{grid-template-columns:minmax(0,1fr) auto;}#bcv .qt .r .ref{grid-column:2}#bcv .qt .r.h span:nth-child(3){display:none}}@media(max-width:600px){#bcv .qt .r{grid-template-columns:1fr;gap:8px}#bcv .qt .r.h{display:none}#bcv .qt .r .ref{grid-column:auto}#bcv .agrid{grid-template-columns:1fr 1fr}#bcv .cover{aspect-ratio:350\/200}#bcv .cover.typo .big{font-size:96px}#bcv .sticky{display:flex;position:fixed;left:0;right:0;bottom:0;z-index:10;background:var(--dark);color:#fff;padding:12px max(20px,env(safe-area-inset-left)) calc(12px + env(safe-area-inset-bottom));justify-content:space-between;align-items:center;gap:10px;font-weight:500;font-size:14px}#bcv .sticky a{background:var(--limed);color:var(--dark);text-decoration:none;border-radius:999px;padding:10px 16px;font-size:13px}#bcv{padding-bottom:64px}}#bcv{display:block;width:100vw;max-width:100vw;margin-left:calc(50% - 50vw);margin-right:calc(50% - 50vw);-webkit-text-fill-color:currentColor;text-align:left;padding-top:100px}@media(max-width:1239px){#bcv{padding-top:84px}}#bcv :where(*){-webkit-text-fill-color:currentColor}#bcv .btn.ghost{color:var(--dtext)!important;-webkit-text-fill-color:var(--dtext)!important}<\/style><script type=\"application\/ld+json\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@type\":\"FAQPage\",\"mainEntity\":[{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Une pension de fonctionnaire suit-elle la m\u00eame r\u00e8gle ?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Oui. L\u2019article 17 ne distingue pas les pensions publiques, et l\u2019article 14, paragraphe 4, consacr\u00e9 aux r\u00e9mun\u00e9rations publiques, exclut les pensions. La pension n\u2019est donc imposable que dans le territoire de r\u00e9sidence.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"La pension peut-elle \u00eatre impos\u00e9e dans les deux territoires ?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"Non au regard de l\u2019article 17 : elle n\u2019est imposable que dans le territoire de r\u00e9sidence du retrait\u00e9 au sens de l\u2019article 4.\"}},{\"@type\":\"Question\",\"name\":\"Le texte pr\u00e9voit-il une r\u00e8gle pour les pensions de s\u00e9curit\u00e9 sociale ?\",\"acceptedAnswer\":{\"@type\":\"Answer\",\"text\":\"La convention ne contient pas de disposition sp\u00e9cifique : l\u2019article 17 vise les pensions et autres r\u00e9mun\u00e9rations similaires vers\u00e9es au titre d\u2019un emploi ant\u00e9rieur.\"}}]}<\/script><div id=\"bcv\" class=\"final\"><div class=\"wrap\">\n<div class=\"crumbs\"><a href=\"\/\">Accueil<\/a> \u203a <a href=\"\/conventions-fiscales\/\">Conventions fiscales<\/a> \u203a <a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/\">France\u2013Saint-Pierre-et-Miquelon<\/a> \u203a Article 17 \u00b7 Pensions de retraite<\/div>\n<div class=\"grid\"><main class=\"main\">\n<div class=\"meta\"><span class=\"pill mono\">Convention France\u2013Saint-Pierre-et-Miquelon<\/span><span class=\"metaline\">Convention entre l\u2019\u00c9tat et la collectivit\u00e9 territoriale de Saint-Pierre-et-Miquelon sign\u00e9e \u00e0 Saint-Pierre le 30 mai 1988 (avec un protocole), approuv\u00e9e par la loi n\u00b0 88-1263 du 30 d\u00e9cembre 1988<\/span><\/div>\n<h1>Retrait\u00e9 dans l\u2019archipel ou en m\u00e9tropole\u00a0: qui impose votre pension\u00a0? L\u2019article 17 de la convention avec Saint-Pierre-et-Miquelon<\/h1>\n<p class=\"lead\">Une pension vers\u00e9e au titre d\u2019un ancien emploi n\u2019est imposable que dans le territoire o\u00f9 r\u00e9side le retrait\u00e9. Le texte ne distingue pas les pensions du priv\u00e9 et celles du public. Tout repose donc sur la r\u00e9sidence au sens de l\u2019article 4.<\/p>\n<div class=\"tags\"><a class=\"tag\" href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/residence-fiscale\/\">R\u00e9sidence fiscale<\/a><a class=\"tag\" href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/fonction-publique\/\">Fonction publique<\/a><a class=\"tag\" href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/revenus-immobiliers\/\">Revenus immobiliers<\/a><a class=\"tag\" href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/plus-values\/\">Plus-values<\/a><\/div>\n<div class=\"cover\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/balmontconseil.com\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/convention-saint-pierre-et-miquelon.webp\" alt=\"Maison traditionnelle, Saint-Pierre-et-Miquelon\" loading=\"eager\"><div class=\"cap\"><span class=\"chip mono\">Article 17 \u00b7 Pensions de retraite<\/span><b>Maison traditionnelle, Saint-Pierre-et-Miquelon<\/b><\/div><\/div><div style=\"height:26px\"><\/div>\n<div class=\"card bref\"><span class=\"mono\">En bref<\/span><ul><li>Les pensions et r\u00e9mun\u00e9rations similaires vers\u00e9es au titre d\u2019un emploi ant\u00e9rieur ne sont imposables que dans le territoire de r\u00e9sidence du b\u00e9n\u00e9ficiaire (article 17, paragraphe 1).<\/li><li>L\u2019article 17 ne pr\u00e9voit pas de r\u00e8gle particuli\u00e8re pour les pensions publiques\u00a0; la r\u00e8gle des r\u00e9mun\u00e9rations publiques de l\u2019article 14, paragraphe 4, exclut express\u00e9ment les pensions.<\/li><li>La r\u00e9sidence s\u2019appr\u00e9cie selon l\u2019article 4\u00a0: foyer d\u2019habitation permanent, centre des int\u00e9r\u00eats vitaux, s\u00e9jour habituel, puis accord des deux administrations.<\/li><\/ul><\/div>\n<h2>Qui impose votre pension\u00a0?<\/h2><div class=\"qt\"><div class=\"r h mono\"><span>Votre situation<\/span><span>Qui impose<\/span><span>Texte<\/span><\/div><div class=\"r\"><span>Retrait\u00e9 r\u00e9sident de Saint-Pierre-et-Miquelon, pension de source m\u00e9tropolitaine<\/span><span class=\"etat \">Saint-Pierre-et-Miquelon seulement<\/span><span class=\"ref\">Art. 17<\/span><\/div><div class=\"r\"><span>Retrait\u00e9 r\u00e9sident de France, pension vers\u00e9e par l\u2019archipel<\/span><span class=\"etat fr\">France seulement<\/span><span class=\"ref\">Art. 17<\/span><\/div><div class=\"r\"><span>Ancien agent public r\u00e9sident de Saint-Pierre-et-Miquelon<\/span><span class=\"etat \">Saint-Pierre-et-Miquelon seulement<\/span><span class=\"ref\">Art. 14 \u00a7 4 et 17<\/span><\/div><div class=\"r\"><span>Retrait\u00e9 r\u00e9sident des deux territoires selon leur droit interne<\/span><span class=\"etat \">Territoire d\u00e9sign\u00e9 par l\u2019article 4<\/span><span class=\"ref\">Art. 4 \u00a7 2 et 17<\/span><\/div><\/div><div style=\"height:20px\"><\/div>\n<h2>Le texte de la convention<\/h2><div class=\"cit\"><div><span class=\"mono\">Article 17, paragraphe 1<\/span><p>\u00ab Les pensions et autres r\u00e9mun\u00e9rations similaires pay\u00e9es \u00e0 un r\u00e9sident d&#x27;un territoire au titre d&#x27;un emploi ant\u00e9rieur ne sont imposables que dans ce territoire. \u00bb<\/p><\/div><\/div><div class=\"cit\"><div><span class=\"mono\">Article 14, paragraphe 4<\/span><p>\u00ab Nonobstant les dispositions pr\u00e9c\u00e9dentes du pr\u00e9sent article, les r\u00e9mun\u00e9rations, autres que les pensions, pay\u00e9es par l&#x27;Etat, une collectivit\u00e9 territoriale ou une personne morale de droit public \u00e0 une personne physique, ne sont imposables que dans le territoire dont le b\u00e9n\u00e9ficiaire est un r\u00e9sident. \u00bb<\/p><\/div><\/div><p class=\"note2\">Texte publi\u00e9 par impots.gouv.fr.<\/p>\n<h2>Le vrai sujet\u00a0: la r\u00e9sidence du retrait\u00e9<\/h2><p>L\u2019article 17 attribue l\u2019imposition au seul territoire de r\u00e9sidence. Il faut donc d\u2019abord fixer cette r\u00e9sidence\u00a0:<\/p><ol class=\"steps\"><li><span class=\"n\">1<\/span><div><b>Assujettissement<\/b><span>\u00cates-vous impos\u00e9 dans un territoire en raison de votre domicile ou de votre r\u00e9sidence (article 4, paragraphe 1)\u00a0?<\/span><\/div><\/li><li><span class=\"n\">2<\/span><div><b>Foyer et int\u00e9r\u00eats vitaux<\/b><span>En cas de double r\u00e9sidence\u00a0: foyer d\u2019habitation permanent, puis centre des int\u00e9r\u00eats vitaux.<\/span><\/div><\/li><li><span class=\"n\">3<\/span><div><b>S\u00e9jour habituel<\/b><span>\u00c0 d\u00e9faut, le territoire o\u00f9 vous s\u00e9journez de fa\u00e7on habituelle.<\/span><\/div><\/li><li><span class=\"n\">4<\/span><div><b>Imposition de la pension<\/b><span>Le territoire de r\u00e9sidence ainsi d\u00e9sign\u00e9 est seul \u00e0 imposer la pension.<\/span><\/div><\/li><\/ol>\n<h2>Ce qu\u2019ont jug\u00e9 les tribunaux<\/h2><div class=\"decs\"><a class=\"dec\" href=\"\/decisions\/fonctionnaire-de-l-etat-affecte-de-janvier-a-septembre-2016-a-saint-pierre-et\/\"><div class=\"h\"><span class=\"pill mono\">CAA Bordeaux<\/span><small>7 novembre 2023<\/small><\/div><p>Fonctionnaire de l&#x27;\u00c9tat affect\u00e9 de janvier \u00e0 septembre 2016 \u00e0 Saint-Pierre-et-Miquelon\u00a0: r\u00e9sident de France au sens de la convention, son traitement n&#x27;est pas imposable dans l&#x27;archipel<\/p><i>Lire la d\u00e9cision \u2192<\/i><\/a><\/div><a class=\"lnk\" href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/#decisions\">Voir les 1 d\u00e9cisions qui concernent Saint-Pierre-et-Miquelon \u2192<\/a>\n<div class=\"dark\"><span class=\"mono\">Ce que cela change pour vous<\/span><p>S\u2019installer dans l\u2019archipel ou en revenir pour la retraite change le territoire qui impose la pension, y compris une pension d\u2019ancien agent public. Le basculement ne vaut que si la r\u00e9sidence est r\u00e9ellement transf\u00e9r\u00e9e au sens de l\u2019article 4\u00a0: logement permanent, liens familiaux et \u00e9conomiques, s\u00e9jour habituel. Un d\u00e9part mal document\u00e9 peut laisser la pension imposable dans le territoire quitt\u00e9.<\/p><a class=\"btn\" href=\"https:\/\/app.balmontconseil.com\/rdv?utm_source=site&#038;utm_medium=convention&#038;utm_content=saint-pierre-et-miquelon-pensions-retraite-portee\"><svg viewBox=\"0 0 16 16\" fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-width=\"1.5\"><rect x=\"2\" y=\"3\" width=\"12\" height=\"11\" rx=\"2\"\/><path d=\"M2 7h12M5 1.5v3M11 1.5v3\"\/><\/svg>Faire le point sur ma retraite<\/a><span class=\"note\">Visio \u00b7 30 min \u00b7 sans engagement<\/span><\/div>\n<div class=\"card cv\" id=\"cv\"><span class=\"mono\" style=\"color:var(--muted);display:block;margin-bottom:12px\">Cela vous concerne ?<\/span><h3>Vous touchez une pension et vous pr\u00e9parez une installation \u00e0 Saint-Pierre-et-Miquelon, ou un retour en m\u00e9tropole\u00a0?<\/h3><div class=\"yn\"><a class=\"oui\" href=\"https:\/\/app.balmontconseil.com\/rdv?utm_source=site&#038;utm_medium=convention&#038;utm_content=saint-pierre-et-miquelon-pensions-retraite-oui\">Oui<\/a><button type=\"button\" onclick=\"document.getElementById('cv').classList.add('open')\">Non<\/button><\/div><div class=\"non\"><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/residence-fiscale\/\">R\u00e9sidence fiscale<\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/fonction-publique\/\">Fonction publique<\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/revenus-immobiliers\/\">Revenus immobiliers<\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/plus-values\/\">Plus-values<\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/\">Convention France\u2013Saint-Pierre-et-Miquelon : tous les sujets<\/a><a href=\"\/decisions\/\">Jurisprudence fiscale internationale<\/a><\/div><\/div>\n<h2>Les autres sujets de la convention<\/h2><div class=\"agrid\"><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/residence-fiscale\/\"><small>Art. 4<\/small><b>R\u00e9sidence fiscale<\/b><\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/pensions-retraite\/\" class=\"cur\"><small>Art. 17<\/small><b>Pensions de retraite<\/b><\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/fonction-publique\/\"><small>Art. 14<\/small><b>Fonction publique<\/b><\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/revenus-immobiliers\/\"><small>Art. 6<\/small><b>Revenus immobiliers<\/b><\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/plus-values\/\"><small>Art. 12<\/small><b>Plus-values<\/b><\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/dividendes\/\"><small>Art. 9<\/small><b>Dividendes<\/b><\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/interets\/\"><small>Art. 10<\/small><b>Int\u00e9r\u00eats<\/b><\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/salaires\/\"><small>Art. 14<\/small><b>Salaires<\/b><\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/double-imposition\/\"><small>Art. 22<\/small><b>Double imposition<\/b><\/a><\/div>\n<div class=\"card bm-bofip\" style=\"margin:28px 0\"><span class=\"mono\" style=\"display:block;margin-bottom:12px\">Ce qu\u2019en dit l\u2019administration (BOFiP)<\/span><div style=\"display:flex;flex-wrap:wrap;gap:8px\"><a class=\"tag\" href=\"\/bofip-international\/boi-int-dg-20-20-50\/\">BOI-INT-DG-20-20-50 \u00b7 Pensions et conventions fiscales<\/a><\/div><\/div><h2>Questions fr\u00e9quentes<\/h2><div class=\"faq\"><details open><summary>Une pension de fonctionnaire suit-elle la m\u00eame r\u00e8gle\u00a0?<\/summary><p>Oui. L\u2019article 17 ne distingue pas les pensions publiques, et l\u2019article 14, paragraphe 4, consacr\u00e9 aux r\u00e9mun\u00e9rations publiques, exclut les pensions. La pension n\u2019est donc imposable que dans le territoire de r\u00e9sidence.<\/p><\/details><details><summary>La pension peut-elle \u00eatre impos\u00e9e dans les deux territoires\u00a0?<\/summary><p>Non au regard de l\u2019article 17\u00a0: elle n\u2019est imposable que dans le territoire de r\u00e9sidence du retrait\u00e9 au sens de l\u2019article 4.<\/p><\/details><details><summary>Le texte pr\u00e9voit-il une r\u00e8gle pour les pensions de s\u00e9curit\u00e9 sociale\u00a0?<\/summary><p>La convention ne contient pas de disposition sp\u00e9cifique\u00a0: l\u2019article 17 vise les pensions et autres r\u00e9mun\u00e9rations similaires vers\u00e9es au titre d\u2019un emploi ant\u00e9rieur.<\/p><\/details><\/div>\n<p class=\"source\">Source : Convention entre l\u2019\u00c9tat et la collectivit\u00e9 territoriale de Saint-Pierre-et-Miquelon sign\u00e9e \u00e0 Saint-Pierre le 30 mai 1988 (avec un protocole), approuv\u00e9e par la loi n\u00b0 88-1263 du 30 d\u00e9cembre 1988 \u2014 Convention avec Saint Pierre et Miquelon (impots.gouv.fr). Statut : En vigueur depuis le 30 d\u00e9cembre 1988. Ce document ne se substitue pas aux textes qui font foi. Analyse : Balmont Conseil, mise \u00e0 jour le 8 novembre 2026. Information g\u00e9n\u00e9rale, pas un conseil personnalis\u00e9.<\/p>\n<\/main>\n<aside class=\"side\">\n<div class=\"ctacard\"><span class=\"mono\">Vous partez \u00e0 Saint-Pierre-et-Miquelon ?<\/span><h3>Faire le point sur ma retraite\u00a0: un bilan de 30 minutes avec le cabinet.<\/h3>\n<div class=\"who\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/balmontconseil.com\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/alexis-sagnier-carre.webp\" alt=\"Alexis Sagnier\" width=\"44\" height=\"44\" loading=\"lazy\"><div><b>Alexis Sagnier<\/b><span>Conseil en gestion de patrimoine \u00b7 ORIAS n\u00b0 13003497 \u00b7 ANACOFI-CIF<\/span><\/div><\/div>\n<a class=\"btn\" href=\"https:\/\/app.balmontconseil.com\/rdv?utm_source=site&#038;utm_medium=convention&#038;utm_content=saint-pierre-et-miquelon-pensions-retraite-side\"><svg viewBox=\"0 0 16 16\" fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-width=\"1.5\"><rect x=\"2\" y=\"3\" width=\"12\" height=\"11\" rx=\"2\"\/><path d=\"M2 7h12M5 1.5v3M11 1.5v3\"\/><\/svg>R\u00e9server un bilan de 30 min<\/a>\n<a class=\"btn ghost\" href=\"https:\/\/wa.me\/33601773296\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><svg viewBox=\"0 0 16 16\" fill=\"none\" stroke=\"currentColor\" stroke-width=\"1.5\"><path d=\"M8 14.5a6.5 6.5 0 1 0-5.6-3.2L1.5 14.5l3.3-.9A6.5 6.5 0 0 0 8 14.5Z\"\/><\/svg>\u00c9crire sur WhatsApp<\/a>\n<p class=\"trust\">Depuis 2013 \u00e0 Lyon \u00b7 Expatriation et patrimoines internationaux<\/p><\/div>\n<a class=\"diag\" href=\"\/diagnostic\/\"><div><b>Diagnostic express en 30 secondes<\/b><span>Cinq questions, la marche \u00e0 suivre pour votre situation.<\/span><\/div><i>\u2192<\/i><\/a>\n\n<div class=\"card\"><span class=\"mono\">Aller plus loin<\/span><div class=\"more\"><a href=\"\/conventions-fiscales\/saint-pierre-et-miquelon\/\">Convention France\u2013Saint-Pierre-et-Miquelon : tous les sujets<\/a><a href=\"\/conventions-fiscales\/\">Toutes les conventions fiscales<\/a><a href=\"\/diagnostic\/\">Diagnostic express : o\u00f9 en est votre projet ?<\/a><\/div><\/div>\n<\/aside>\n<\/div><\/div>\n<div class=\"sticky\"><span>Vous partez \u00e0 Saint-Pierre-et-Miquelon ?<\/span><a href=\"https:\/\/app.balmontconseil.com\/rdv?utm_source=site&#038;utm_medium=convention&#038;utm_content=saint-pierre-et-miquelon-pensions-retraite-sticky\">Bilan de 30 min<\/a><\/div><\/div><script>(function(){var r=document.getElementById('bcv');if(!r)return;function clean(){r.removeAttribute('data-bml-bg');r.removeAttribute('data-bml-t');var l=r.querySelectorAll('[data-bml-bg],[data-bml-t]');for(var i=0;i<l.length;i++){l[i].removeAttribute('data-bml-bg');l[i].removeAttribute('data-bml-t');}}clean();new MutationObserver(function(m){for(var i=0;i<m.length;i++){if(\/^data-bml-\/.test(m[i].attributeName||'')){clean();break;}}}).observe(r,{attributes:true,subtree:true,attributeFilter:['data-bml-bg','data-bml-t']});window.addEventListener('load',function(){clean();setTimeout(clean,1300);setTimeout(clean,2500);});})();<\/script>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Accueil \u203a Conventions fiscales \u203a France\u2013Saint-Pierre-et-Miquelon \u203a Article 17 \u00b7 Pensions de retraite Convention France\u2013Saint-Pierre-et-MiquelonConvention entre l\u2019\u00c9tat et la collectivit\u00e9 territoriale de Saint-Pierre-et-Miquelon sign\u00e9e \u00e0 Saint-Pierre le 30 mai 1988 (avec un<span class=\"excerpt-hellip\"> [\u2026]<\/span><\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"parent":22503,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"mfn-post-hide-title":"","footnotes":""},"class_list":["post-23444","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/23444","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=23444"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/23444\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29392,"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/23444\/revisions\/29392"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/22503"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/balmontconseil.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=23444"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}